Sluit [X]   
 

Koningin Wilhelmina van Oranje Nassau in 1914: brengt bezoek op Fort bij Edam

© 1999-2017, René G.A. Ros
Laatst gewijzigd 15-3-2017

Sector Ouderkerk

Fort bij Uithoorn

(Werken aan de Mijdrechtse Zuwe, Fort beoosten Uithoorn, Fort bezuiden Uithoorn, Fort aan de Mijdrechtse Zuwe bezuiden Uithoorn, Fort op de Mijdrechtse Zuwe; volksmond: Fort De Zuwe, Fort Amstelhoek)

Tevens:

Depot Operatieën / Organisatie B

Te overzien vanaf weg

LuchtfotoLocatie:

Het fort ligt in de noordelijke hoek van de Polder de Bedijking der Mijdrechtsche Droogmakerij bij Amstelhoek. Tussen dit fort en het Fort bij Kudelstaart ligt de Linie Kudelstaart - Uithoorn.

Doel:

Afsluiting en verdedigen van de (voormalige) spoorwegen Uithoorn - Alphen aan de Rijn en Uithoorn - Nieuwersluis-Loenen, de westelijke en oostelijke hoeken van de Tweede Bedijking en de Mijdrechtse Zuwe en ook bescherming van de (voormalige) inundatiesluis ten westen van het fort.
Zie ook Fortmanoeuvres 1912.

Bezetting:

321 (1911), 302 (1913), 266 (1920), 5 off. en 20 onderoff. en 340 mansch. = 365 tevens 75 logies in bergloods (1924); commandant Kapt. Jhr. Herwijn (1915);
3de Compagnie, 1ste Bataljon, 2de Regiment Vesting Artillerie (1915)
Zie Aannemer Van Slingerland, Genieofficier Dudok, Kanonnier Gaveel, Korporaal Thijssen, Fortwachter Boortman en Fortwachter Uidam.

Bewapening:

Zie Opgave der Bewapening 1910.

Historie:

Zie Historische kalender.

Omschrijving:

Type B, onversterkt beton en regelmatige vorm. Het interieur is relatief intakt. De bergloods bevindt zich aan de keelzijde van het fort.
Om het gehele fort ligt een gracht met oorspronkelijk aan de frontzijde een door een kade gescheiden tweede gracht. De toegangsbrug is niet meer aanwezig en is vervangen door een dam.

Volgens een verzetsgroep (Groep Albrecht) kwam er op 23 juni 1944 een Duitse bezetting van ongeveer 100 Marine-manschappen (jong maar met geoefende indruk) in de omgeving van het fort aan.
"Het fort is weer geheel geopend en is in camouflage-kleuren geverfd."
In augustus 1944 waren de Marine-manschappen nog aanwezig (geschat 300) in het fort en in het dorp Uithoorn. Op 11 september 1944 zijn het fort en de gevorderde huizen verlaten.

Volgens een andere verzetsgroep (Bureau Inlichtingen Londen) werd het fort in april 1945 door de Duitse bezetter gebruikt voor de legering van 20 manschappen van Armeense afkomst met waarschijnlijk de opslag van munitie als taak.
Andere rapporten melden dat het fort (of Fort aan de Drecht?) in april 1945 door de Duitse bezetter werd gebruikt voor de legering van manschappen ten behoeve van de veldstelling in de Linie Kudelstaart - Uithoorn als onderdeel van de Vordere Wasserstellung.

Op de rand van een houten raamkozijn in het frontgebouw staat met potlood geschreven:
"Hier temt men leeuwe en apen
maar geen goozers van het zware wapen"

In de jaren zestig en zeventig zou in het fort door 'Operatieën' onder meer wapens, munitie en springstoffen verpakt zijn om elders in het land in caches begraven te worden. Na de vondst van enkele caches zouden de caches leeggehaald zijn en de Marechaussee de kisten centraal opgeslagen hebben; als dat daadwerkelijk is gebeurd mogelijk in dit fort.
Een medewerker zou als fortwachter vanuit de woning een oogje in het zeil hebben gehouden.
Als 'Post Fort Uithoorn' functioneerde de Koninklijke Marechaussee waarschijnlijk als dekmantel. Zie Villa van Eeghenstraat voor bureel en meer informatie over 'Operatieën'.

Zie Situatieplannen Fort bij Uithoorn.
Zie ook Thema-nieuwsbrief 'Stay Behind organisaties in de forten'.

Omgeving:

De originele situatie rond het fort is behouden: open polderlandschap en de infrastructuur.

Flora & Fauna:

Waardevol terrein m.b.t. natuur en landschap.

Eigenaar:

Staatsbosbeheer (erfpacht Fort Amstelhoek)

Gebruiker:

Fort Amstelhoek

Gebruik:

Evenementen, opslag, natuur

Monument status:

Rijksmonument (grotendeels); Lijst van Werelderfgoed UNESCO

Onderhoud:

Originele staat, constructie is redelijk goed.

Keelkazemat

De rechter keelkazemat met de schietgaten voor de mitrailleurs met zicht op de keelzijde van het fort.
(Foto: © René Ros, 2009)

Waterreservoir

Een waterreservoir tegen het plafond. In de frontwand is een waternis en twee lampnissen zichtbaar. Op de voorgrond is de trap naar de uitkijkpost.
(Foto: © René Ros, 2002)

Hefkoepelgebouw

Poternedeur 1999

Mitrailleuropstelling

Poternedeur 2002

Het linker hefkoepelgebouw met de gang naar het hoofdgebouw en de dichtgemetselde deur erin (boven). De mitrailleuropstelling midden in de frontwal (onder) is ondergronds verbonden met het frontgebouw.
(Foto's: © René Ros, 2002)
De rechter poternedeur gezien vanaf de keelzijde van het frontgebouw in 1999 (boven) en 2002 (onder).
(Foto's: © René Ros, 1999/2002)
Fort Waver-AmstelStelling Boterkade - Nieuwe Ter Aa - Nieuwersluis Sectorpark Ouderkerk Fort aan de DrechtLinie Kudelstaart - Uithoorn

RSS Feed met nieuws over de Stelling Stelling van Amsterdam Twitter Stelling van Amsterdam op sociaal netwerk Facebook Doc.centrum Stelling van Amsterdam op LinkedIn
Stelling van Amsterdam op foto-site Instagram Stelling van Amsterdam op foto-site Flickr Stelling van Amsterdam op foto-locatie site Panoramio Stelling van Amsterdam op video netwerk YouTube Stelling van Amsterdam op Layar Reality Browser voor smartphones

www.stelling-amsterdam.nl wordt verzorgd door particuliere experts en is geen website van een overheid.
Gebruik door commerciële partijen alleen met voorafgaande toestemming. Geen toegang voor bestuur/medewerkers Stichting Mega.
Stelling van Amsterdam. Een stadsmuur van water.
UNESCO Werelderfgoed sinds 1996
Het Fort bij Edam kan een groot deel van het jaar bezocht worden. (Advertentie)
 
 
 
Wijnimport J. Bart levert ruim 800 gastronomische wijnen uit 17 landen exclusief aan de horeca en zakelijke markt vanuit o.a. Fort benoorden Purmerend. (Advertentie)